Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

„Stommizm. Biografia polityczna Stanisława Stommy”
Radosław Ptaszyński
Znak

Model oprawek, który nosił Stanisław Stomma, znów jest modny. Dla polskiego życia politycznego nie byłoby źle, gdyby również postawa współtwórcy „Tygodnika Powszechnego” i członka Koła Poselskiego „Znak” zaczęła wyznaczać trendy – tak uważa Radosław Ptaszyński, który w opasłej biografii zmieścił życie rozpięte w trzech epokach: II RP, PRL i III RP. Stomma za marnotrawstwo czasu uważał każdą czynność, która nie była działalnością polityczną, rozwojem intelektualnym lub duchowym.

Przez prawie 20 lat zasiadał w Sejmie PRL, gdzie godnie reprezentował katolicką część społeczeństwa. W 1976 r. jako jedyny poseł nie poparł wprowadzenia do konstytucji zapisu o przewodniej roli PZPR i przyjaźni z ZSRR. Wcześniej protestował przeciw agresji władz wobec zbuntowanej młodzieży podczas wydarzeń marcowych, a jako jeden z redaktorów „Tygodnika Powszechnego” odmówił zamieszczenia nekrologu Stalina. Przysłużył się pojednaniu polsko-niemieckiemu. Poparł Okrągły Stół i plan Balcerowicza, ale pozostał wierny społecznej nauce Kościoła: Encykliki nie apoteozują kapitalizmu, który w swojej skrajnej wersji jest ustrojem okrutnym. Powtarzam to stale. Generalny program encyklik to gospodarka rynkowa plus państwo opiekuńcze.

Książka prof. Ptaszyńskiego to nie tylko sylwetka monumentalnej postaci polskiej polityki, ale również panorama epoki i środowiska katolickiej inteligencji, która z różnym skutkiem zmagała się z wyzwaniami, jakie stawiało przed nią życie społeczne.

Nagroda Moczarskiego 2019: najlepsze książki historyczne

Kazimierz Moczarski, dziennikarz i prawnik, demokrata i społecznik, żołnierz Armii Krajowej, po wojnie przez 11 lat więziony przez komunistów, autor „Rozmów z katem”, jest patronem Nagrody Historycznej m.st. Warszawy dla najlepszej książki opowiadającej o dziejach najnowszych Polski. Autor lub autorka nagrodzonej publikacji otrzyma 50 tysięcy złotych oraz statuetkę – replikę temperówki Patrona Nagrody.

Jury pod przewodnictwem prof. Andrzeja Friszkego nominowało dziesięć książek: Anna Bikont, Helena Łuczywo, „Jacek”, Urszula Glensk, „Hirszfeldowie. Zrozumieć krew”, Paweł Kowal, „Testament Prometeusza. Źródła polityki wschodniej III Rzeczypospolitej”, Olga Linkiewicz, „Lokalność i nacjonalizm. Społeczności wiejskie w Galicji Wschodniej w dwudziestoleciu międzywojennym”, Katarzyna Person, „Policjanci. Wizerunek żydowskiej Służby Porządkowej w getcie warszawskim”, Radosław Ptaszyński, „Stommizm. Biografia polityczna Stanisława Stommy”, Szymon Rudnicki, „Falanga. Ruch Narodowo-Radykalny”, Andrzej Skalimowski, „Sigalin. Towarzysz odbudowy”, Joanna Tokarska-Bakir, „Pod klątwą. Społeczny portret pogromu kieleckiego” oraz Anna Wolff-Powęska, „Polacy-Niemcy. Sąsiedzi pod specjalnym nadzorem”.

Oprócz nagrody głównej, o której decyduje jury, swoją nagrodę – Ołówek – już po raz czwarty przyzna młodzież licealna skupiona w Młodzieżowych Klubach Historycznych im. Kazimierza Moczarskiego.

Rozstrzygnięcie nastąpi 9 grudnia.

Organizator:

Zakochaj się w WarszawieZakochaj się w Warszawie Fot. Miasto Stołeczne Warszawa

Współorganizatorzy:

Dom Spotkań z HistoriąDom Spotkań z Historią Fot. Materiały prasowe

Fundacja im. Kazimierza i Zofii MoczarskichFundacja im. Kazimierza i Zofii Moczarskich Materiały prasowe

Partner gali:

Fundacja im. Kazimierza i Zofii Moczarskich

Patron medialny:

Fundacja im. Kazimierza i Zofii Moczarskich

Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie

Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi

Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich. Zrezygnować możesz w każdej chwili.