Brak węchu i smaku po infekcji grypowej

red
13.08.2013 16:47
A A A
Jak i gdzie leczyć brak powonienia i smaku po grypie? Nie palę.

Zmysł węchu i smaku są ze sobą ściśle powiązane. Pogorszenie węchu z reguły upośledza też doznania smakowe. Receptorem obwodowym węchu jest pole węchowe mieszczące się na stropie jam nosa, receptory smaku zaś, czyli kubki smakowe znajdziemy na brzegach, nasadzie i koniuszku języka oraz podniebieniu, nagłośni i wejściu do krtani. Bodźce smakowe mają zasadnicze znaczenie w czynności gruczołów trawiennych i wydzielaniu soku żołądkowego. Rozróżniamy 4 podstawowe rodzaje smaku: słony, słodki, gorzki i kwaśny. Dzięki włóknom czuciowym odczuwamy też dotyk, ból, temperaturę, wykrywamy ciała obce w pokarmach, czyli zmysł smaku ma także znaczenie obronne. Podobnie jest z węchem, który wespół ze smakiem i wzrokiem ostrzega nas przed substancjami potencjalnie niebezpiecznymi (toksyczne gazy, zepsute pożywienie itp.), informuje o niedostatkach higieny osobistej. Jest też źródłem przyjemnych doznań związanych ze spożywaniem pokarmów, stymuluje także wydzielanie enzymów trawiennych. Stąd zaburzenia węchu i smaku wpływają istotnie na jakość życia.

W dużym uproszczeniu wyodrębniono 3 największe grupy chorób mogące skutkować zaburzeniami węchu:

- ostre infekcje wirusowe górnych dróg oddechowych

- przewlekłe choroby jam nosa i zatok przynosowych

- urazy głowy

Zaburzenia smaku mogą się pojawić:

- w czasie gorączki, przy blokadzie nosa, suchości błon śluzowych górnych dróg oddechowych

- w zapaleniach błony śluzowej jamy ustnej i języka

- po operacjach z zakresu chirurgii szczękowo-twarzowej (resekcje języka, podniebienia)

- po całkowitym usunięcie krtani

- po przecięciu struny bębenkowej w czasie operacji środkowych uszu

- w przebiegu chorób ogólnoustrojowych, metabolicznych (cukrzyca, niewydolność nerek, choroby wątroby itp.)

- w awitaminozach A, B C

- zaburzeniach gospodarki pierwiastków śladowych: cynku i miedzi

- polekowo i z jeszcze wielu innych powodów.

W chorobach wirusowych, najczęściej po przebytej infekcji grypowej pacjenci zgłaszają upośledzenie węchu (hiposmia), jego brak (anosmia) lub rzadko kakosmię, czyli uczucie nieprzyjemnego zapachu. W czasie infekcji wirusowej może dojść do toksycznego uszkodzenia nabłonka węchowego i/lub nitek węchowych, czyli uszkodzenia receptora i/lub nerwu węchowego, co może skutkować trwałym ubytkiem węchu. Częściej jednak obrzęk błony śluzowej jam nosa i obecna wydzielina uniemożliwiają dotarcie drobinom zapachowym do pola węchowego. Również z obrzękiem, czy wręcz blokadą nosa wiąże się czasowe pogorszenie odczuć smakowych. Po poprawie stanu błony śluzowej jam nosa, w tych przypadkach, poprawia się także smak.

Leczenie zaburzeń węchu i smaku jest ściśle związane z przyczyną ich powstania.

Terapia w przypadku zaburzeń węchu i smaku po infekcji grypowej polega na krótkim kursie steroidoterapii doustnej, leczenie można kontynuować glikokortykosteroidem donosowym. Zaleca się również stosowanie zespołu witamin z grupy B. Wskazana jest również dieta z ograniczeniem substancji drażniących (pikantne przyprawy, alkohol) oraz pielęgnacja błony śluzowej nosa polegająca na właściwym nawilżeniu otoczenia i płukaniu jam nosa fizjologicznym roztworem NaCl. Leczenie powyższe może być zlecone po dokładnym zebraniu wywiadu i ocenie laryngologicznej.

Pokrewne tematy: www.grypa.mp.pl

Odpowiedziała

 

lek. med. Agata Szołdra-Seiler

 

specjalista otolaryngolog

 

Katedra i Klinika Nefrologii, Endokrynologii i Chorób Przemiany Materii

 

Oddział Laryngologii

 

Szpital Wojewódzki w Koszalinie

Piśmiennictwo:

Medycyna Praktyczna: Indeks leków

Iwankiewicz S.: Otolaryngologia. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1991: 182-183, 219-220. Krzeski A., Straburzyński M.: Diagnostyka zaburzeń węchu.[W:] Krzeski A. (red.): Diagnostyka rynologiczna. Medycyna Praktyczna, Kraków 2009: 53-58.

Odpowiedzi przygotowuje: Medycyna Praktyczna: lekarze pacjentom.

 

Wróć do serwisu | Przeczytaj regulamin