Kwas masłowy w leczeniu colitis ulcerosa

.
13.10.2012 15:25
A A A
Czy kwas masłowy i niektóre inne krótko- i sredniołańcuchowe kwasy tłuszczowe, zawarte na przykład w maśle i oleju kokosowym mogą skutecznie prowadzić do remisji wrzodziejącego zapalenia jelita grubego? Czy chorzy na tę chorobę powinni spożywać masło zamiast margaryny?
Wrzodziejące zapalenie jelita grubego to przewlekła choroba należąca do grupy nieswoistych chorób zapalnych jelit (inflammatory bowel disease - IBD). Choroba ta charakteryzuje się okresami zaostrzeń i remisji (wyciszeń).

Podstawą leczenia są preparaty kwasu 5-aminosalicylowego, które występują pod różnymi nazwami handlowymi. W przypadku zaostrzeń stosowane są także glikokortykostreroidy, antybiotyki. W terapii stosowane są leki z tzw. grupy leków immunosupresyjnych (azatiopryna, w niektórych przypadkach cyklosporyna). W ciężkich przypadkach, gdy leczenie farmakologiczne jest nieskuteczne bądź rozwijają się powikłania stosuje się leczenie operacyjne.

Krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe, w tym maślan są składnikami biorącymi udział w odżywianiu enterocytów (komórek jelita), wykazano także działanie antyoksydacyjne. Mimo zachęcających wstępnych wyników nad zastosowaniem kwasu masłowego we wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego, preparaty te nie są podstawowym lekiem w terapii. Znalazły one pomocnicze zastosowanie w podtrzymywaniu remisji nie zaś jej indukcji. Preparaty zawierające maślan są traktowane jako suplement diety.

Odnośnie do pytania o stosowanie tłuszczów - zdrowa i zbilansowana dieta powinna zawierać tłuszcze roślinne, które są tłuszczami nienasyconymi. Margaryny w wielu przypadkach zawierają tłuszcze utwardzane (pozbawiane są wiązań nienasyconych).

Proszę pamiętać, że wrzodziejące zapalenie jelita grubego jest chorobą przewlekłą i wiąże się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju powikłań (w tym rozwoju zmian nowotworowych) konieczne są okresowe kontrole u prowadzącego gastroenterologa, badania kontrolne (badania krwi, kolonoskopia) oraz ewentualna modyfikacja leczenia.

Pokrewne tematy: www.gastrologia.mp.pl

Odpowiedziała

lek. med. Magdalena Przybylska-Feluś
Oddział Kliniczny Kliniki Gastroenterologii i Hepatologii
Szpital Uniwersytecki w Krakowie

Piśmiennictwo:

Assisi R.F.; GISDI Study Group. Combined butyric acid/mesalazine treatment in ulcerative colitis with mild-moderate activity. Results of a multicentre pilot study. Minerva Gastroenterol. Dietol. 2008; 54(3): 231-238.
Hamer H.M., Jonkers D.M., Vanhoutvin S.A. i wsp.: Effect of butyrate enemas on inflammation and antioxidant status in the colonic mucosa of patients with ulcerative colitis in remission. Clin. Nutr. 2010; 29(6): 738-744. Epub 2010 May 15.
Materiały informacyjne suplementu diety zawierającego maślan sodu
Porro G.B., Cremer M., Kreis G. i wsp.: Gastroeneterologia t. II. Wydawnictwo Czelej, Lublin 2003.