W pierwszych miesiącach życia dziecka ryzyko poważnych chorób i ich powikłań jest największe.[1] Ochronę może zapewnić mu matka, przyjmując szczepienia rekomendowane w ciąży. Szczepienie w okresie ciąży chroni matkę i płód, a dzięki transferowi swoistych przeciwciał przez łożysko, również dziecko w okresie pierwszych miesięcy jego życia.
Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

MAT-PL-2202255-1.0-10/2022

Po porodzie, a także w pierwszych miesiącach życia, układ odpornościowy dziecka nie jest w pełni dojrzały, dlatego noworodki i niemowlęta są szczególnie narażone na choroby zakaźne.[2] Jedną z takich chorób jest krztusiec. Wydawałoby się, że to choroba już dawno zapomniana. Tymczasem rocznie w Polsce notuje się nawet 2-4 tys. przypadków zachorowań na krztusiec. [3] W 2018 roku w 30 krajach Unii Europejskiej Obszaru Gospodarczego zgłoszono 35 627 przypadków krztuśca. Pięć krajów: Niemcy, Holandia, Norwegia i Wielka Brytania odpowiadały za 72 proc wszystkich przypadków. Niemowlęta poniżej 1. roku życia były najbardziej dotkniętą grupą w populacji.[4]

Wysoce zakaźna choroba

Krztusiec, znany również jako koklusz, jest wysoce zakaźną chorobą układu oddechowego wywoływaną przez bakterie, tzw. pałeczki krztuśca. Nasilenie objawów krztuśca zależy od wieku i stanu uodpornienia.[4] Dzieci poniżej 1. roku życia są najbardziej narażone na zachorowanie, które może wiązać się z poważnymi, a nawet zagrażającymi życiu objawami choroby.[5] Dziecko chore na krztusiec może sinieć z powodu braku powietrza związanego z kaszlem, a także wymiotować po dłuższym jego napadzie.[6] W najcięższych przypadkach krztusiec może prowadzić do zapalenia płuc, trwałego uszkodzenia mózgu, a nawet śmierci.[7] Około połowa małych dzieci chorujących na krztusiec trafia do szpitala z powikłaniami związanymi z tą chorobą.[7]

Materiał promocyjny Partnera
Materiał promocyjny Partnera 

Szczepienie przeciwko krztuścowi

W Polsce, zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych, szczepienia dzieci przeciwko krztuścowi są obowiązkowe. Pierwszą szczepionkę dziecko przyjmuje jednak dopiero w 2. miesiącu życia. Dlatego kobietom w ciąży zaleca się przyjęcie szczepionki Tdap przeciwko krztuścowi. Zgodnie z polskim Programem Szczepień Ochronnych, szczepienie rekomendowane jest kobietom między 27. a 36. tygodniem ciąży.[8] Co daje zaszczepienie się w ciąży przeciwko krztuścowi? Nie tylko realną ochronę, ale poczucie pewności, że podjęło się stosowne działania, by zabezpieczyć dziecko przed krztuścem, który wciąż stanowi istotne zagrożenie, zwłaszcza dla najmłodszych dzieci.

Ochrona jeszcze przed urodzeniem

W ciąży można bezpiecznie podawać szczepionki inaktywowane.[9] Szczepionka przeciw krztuścowi nie zawiera żywych fragmentów drobnoustroju i nie może powodować krztuśca u kobiety w ciąży, ani u dziecka. Przyjęcie szczepionki w ciąży nie zwiększa ryzyka komplikacji ciążowych.[10] Bezpieczeństwo szczepionki Tdap jest monitorowane, prowadzone są liczne rejestry zgłoszonych niepożądanych odczynów poszczepiennych (NOP).[4] Wyniki pochodzące z systemu VAERS z lat 2005-2010 wskazują na wykonanie szczepienia u 10 350 kobiet w ciąży, u których zgłoszono 129 (1,2 proc.) NOP, w tym 4 (3,1 proc.) zakwalifikowano jako ciężkie [4]. Szczepienie przeciwko krztuścowi jest bezpieczne, jednocześnie jest także jedyną możliwością, by przekazać ochronę przed krztuścem dziecku, zanim się jeszcze urodzi.[2]

Partnerem jest Sanofi Pasteur.

[1] CDC. Vaccines and Pregnancy: Things You Need to Know. Accessed August 19, 2022. https://www.cdc.gov/vaccines/pregnancy/pregnant-women/need-to-know.html
[2] https://www.mp.pl/szczepienia/artykuly/przegladowe/275172,odpornosc-nabywana-biernie-przeznoworodka-matka-mechanizmy-i-mediatory, 13.10.2022
[3] https://szczepienia.pzh.gov.pl/szczepionki/krztusiec/, 13.10.2022
[4] Szczepienia kobiet w ciąży przeciwko krztuścowi, prof. dr n. med. i n. o zdr. Anna Nitsh-Osuch, Zakład Medycyny Społecznej i Zdrowia Publicznego, Warszawski Uniwersytet Medyczny
[5] Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Pertussis (Whooping Cough). www.cdc.gov/pertussis/index.html. Accessed January, 24, 2020
[6] CDC. For Parents: Vaccines For Your Children. Available from: https://www.cdc.gov/vaccines/parents/ diseases/child/pertussis.html. Accessed January 10, 2019
[7] CDC. Pertussis. Fast facts. Available from: https://www.cdc.gov/pertussis/fast-facts.html. Accessed December 11, 2018.
[8] https://szczepienia.pzh.gov.pl/faq/jakie-szczepienia-zaleca-sie-w-czasie-ciazy/, 13.10.2022
[9] Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego - Państwowy Instytut Badawczy. Czy można szczepić kobiety w ciąży? Accessed August 19, 2022. https://szczepienia.pzh.gov.pl/wszystko-o-szczepieniach/jakieszczepeinia-zaleca-siekobietom-w-ciazy/
[10] CDC. Get the Whooping Cough Vaccine During Each Pregnancy. Accessed August 22, 2022. https://www.cdc.gov/pertussis/pregnant/mom/get-vaccinated.html

icon/Bell Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie
Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi
Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich.
Więcej