Stres, dieta oparta na wysoce przetworzonych produktach spożywczych, stosowanie używek i niektóre choroby. To tylko kilka przyczyn, które sprzyjają powstawaniu niekorzystnych dla zdrowia niedoborów magnezu.
Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

Magnez to pierwiastek, który ma niebagatelny wpływ na funkcjonowanie ludzkiego organizmu. Bierze udział w wielu procesach fizjologicznych. Uczestniczy w homeostazie innych minerałów, takich jak sód, potas i wapń. Chroni serce, przeciwdziałając niedotlenieniu i niedokrwieniu, inicjuje wykorzystanie witaminy D, zapobiega spadkowi odporności, przeciwdziała stresom, stanowi element niezbędny dla rozwoju i mineralizacji kości.[1] Istnieje jednak wiele czynników, które wpływają na niedobór tego pierwiastka. Szacuje się, że większość Polaków boryka się ze zbyt małą podażą magnezu. Z danych wynika, że problem dotyczyć może nawet 61-90 proc. mężczyzn oraz 52-70 proc. kobiet.[2]

Co powoduje brak magnezu?

Powstawaniu negatywnych dla zdrowia niedoborów magnezu sprzyjają m.in.: współczesny, stresowy styl życia, zaburzenia snu czy dieta oparta na wysoce przetworzonych produktach. Magnez może być dostarczany dzięki stosowaniu odpowiedniej, dobrze zbilansowanej diety. Niestety, stosowanie agresywnych metod technologicznych, nawozów sztucznych, ale także kwaśne deszcze powodują zubożenie gleby w składniki mineralne, co przekłada się na obniżenie zawartości magnezu w produktach spożywczych.[3] To powoduje, że niezwykle trudno jest zadbać o jego odpowiednią podaż wraz z dietą. Przyswajaniu magnezu przez organizm nie sprzyjają także żywność przetworzona oraz stosowanie diety bogatej w tłuszcze, cukier i wapń.[2]

Magnez a używki oraz stres

Wpływ na podaż magnezu ma także stosowanie „używek", w tym nadmierne spożycie kawy i herbaty. Zawarta w tych napojach kofeina, oprócz zdolności pobudzania układu nerwowego, wykazuje również działanie moczopędne.[4] To właśnie tą drogą „uciekają" spore ilości jonów magnezu. Podobny mechanizm utraty magnezu z organizmu obserwuje się u osób spożywających alkohol. Inną przyczyną niedoboru magnezu może być stres. Rolą magnezu jest hamowanie nadmiernej reakcji na stres, dlatego poziom tego pierwiastka w naszym organizmie jest związany z poziomem odczuwanego stresu.[4]

Materiał promocyjny Partnera
Materiał promocyjny Partnera 

Niedobór magnezu - współistnienie z chorobami

Ryzyko niedoboru magnezu istnieje również wśród osób stosujących określone leki, m.in. antybiotykoterapię, leki uspokajające czy zwiększające objętość wydalanego moczu.[4] Deficyt występuje także u osób, zdiagnozowanych m.in. pod kątem nadczynności tarczycy, nadciśnienia, miażdżycy, osteoporozy, migreny astmy, ponadto cukrzycy typu 2. W przypadku tej ostatniej wysoką częstość występowania niedoborów magnezu obserwuje się u prawie 50 proc. dorosłych diabetyków.[5]

Badania wykazały ponadto, że w przypadkach niskiego stężenia magnezu w surowicy krwi istnieje zwiększone ryzyko cukrzycy typu 2.[6] Dzieje się tak, ponieważ magnez odgrywa kluczową rolę w metabolizmie glukozy i insuliny. Uczestniczy w regulacji transportu glukozy do komórki oraz w procesie wydzielania insuliny przez trzustkę.[5]

Warto więc rozważyć przyjmowanie preparatów magnezu. Wykazano bowiem, że magnez wpływa na poprawę parametrów wrażliwości komórek na insulinę u osób z wysokim ryzykiem cukrzycy typu 2 (poprzez zmniejszenie insulinooporności i zwiększenie wydzielania insuliny) oraz poprawę metabolizmu glukozy u diabetyków. [5] W tej sytuacji rekomendacje dotyczące dawkowania i sposobu przyjmowania tego pierwiastka można otrzymać od lekarza lub farmaceuty.

Jaki magnez wybrać?

Na to, ile potrzebujemy magnezu, składa się wiele czynników, m.in. nasz styl życia (w tym poziom codziennego stresu), dieta, przyjmowane leki. Uważa się, że mężczyźni powinni przyjmować 350 mg magnezu na dzień, kobiety - 300 mg.2,[7] Warto zwrócić uwagę na rodzaj zażywanego magnezu. Badania wykazały, że znacznie lepiej przyswajają się organiczne związki magnezu takie jak np. cytrynian czy mleczan magnezu.[8] Dobrze, aby preparat magnezowy zawierał również witaminę B6, która dodatkowo zwiększa przyswajanie tego pierwiastka.[9]

[1] Uwe Gröber, Magnesium in Prevention and Therapy. Nutrients 2015, 7, 8199-8226
De Baaij H. F Magnesium in Man: Implications for Health and Disease. Physiological Reviews Published 1 January 2015 Vol. 95 no. 1, 1-46
[2] Jędrzejek M, Mastalerz-Migas A, Bieńkowski P, et al. Stosowanie preparatów magnezu w praktyce lekarza rodzinnego. Lekarz POZ. 2021;7(2)
[3] Grzebisz W. – Magnez – żywność i zdrowie człowieka. Journal of Elementology 2010, 16(2): 299-323, https://bibliotekanauki.pl/articles/15770, data dostępu 27.04.22
[4] Gisèle Pickering , André Mazur , Marion Trousselard , Przemyslaw Bienkowski ,Natalia Yaltsewa , Mohamed Amessou , Lionel Noah , Etienne Pouteau. Magnesium Status and Stress: The Vicious Circle Concept Revisited. Nutrients 2020, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7761127/pdf/nutrients-12-03672.pdf, data dostępu 01.04.2022.
[5] Ehrlich B, Barbagallo M, Classen HG i wsp. Significance of magnesium in insulin resistance, metabolic syndrome, and diabetes – recommendations of the Association of Magnesium Research e.V. Trace Elem Electrolytes 2017; 34: 124-129.
[6] Kao WH, Folsom AR, Nieto FJ, Mo JP, Watson RL, Brancati FL. Serum and dietary magnesium and the risk for type 2 diabetes mellitus: the Atherosclerosis Risk in Communities Study. Arch Intern Med. 1999 Oct 11;159(18):2151-9.
[7] EFSA Journal 2015;13(7):4186. Scientific Opinion on Dietary Reference Values for magnesium
[8] Coudray C et al. Magnesium absorption from different mg salts. Magnes Res 2005; 18 (4):215-23
[9] Anna Jabłecka, Katarzyna Korzeniowska, Anna Skołuda, Artur Cieślewicz, Preparaty magnezu. Farmacja Współczesna 2011, https://www.akademiamedycyny.pl/wp-content/uploads/2016/05/201101_Farmacja_004.pdf, data dostępu 01.04.2022.

Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie
Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi 
Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich.
Czytaj teraz

Przydatne linki

Więcej