Nagroda im. prof. Romana Czerneckiego przyznawana jest od 2018 roku. To konkurs skierowany do naukowców, edukatorów, dziennikarzy z zaangażowaniem podchodzących do tematyki polskiego szkolnictwa, piszących o edukacji merytorycznie, nieszablonowo i odpowiedzialnie. Zgłoszenia do tegorocznej edycji konkursu przyjmowane są do  30 czerwca. Uroczysta gala, na której zostaną wręczone nagrody, odbędzie się w listopadzie.

Debata o przyszłości edukacji

Nagroda im. prof. Romana Czerneckiego to jedyny w Polsce konkurs dedykowany wyłącznie autorom prac o edukacji. Szkolnictwo to jedna z najważniejszych dziedzin życia, bez edukacji nie ma przyszłości gospodarczej, nie ma postępu. Trzeba o niej rozmawiać, niezależnie od poglądów politycznych czy społecznych. Dlatego celem Nagrody im. prof. Romana Czerneckiego jest nie tylko docenianie tych, którzy potrafią o oświacie pisać merytorycznie i z zaangażowaniem, ale i stwarzanie pretekstu do dyskusji i tworzenie miejsca ścierania się różnych poglądów. Konkurs łączy środowiska naukowe z dziennikarzami i popularyzatorami wiedzy o edukacji. Tworzy miejsce, w którym do głosu dochodzą osoby, z których opiniami można się nie zgadzać, ale którzy mają coś ważnego w sprawie edukacji do powiedzenia, których głos jest istotny w debacie o przyszłości edukacji i w konsekwencji kraju, w którym chcemy żyć.

Trzy kategorie, 10 tys. zł nagrody

Nagroda im. prof. Romana Czerneckiego przyznawana jest w trzech kategoriach - publicystycznej, naukowej i specjalistycznej. Aby móc wziąć udział w konkursie, zgłaszany do nagrody artykuł publicystyczny i specjalistyczny powinien być opublikowany w prasie w formie drukowanej lub elektronicznej, a artykuł naukowy powinien być afiliowany przez przynajmniej jednego autora przy polskiej instytucji naukowej. Zwycięzców konkursu wyłania Kapituła, w której zasiadają przedstawiciele m.in. Polskiej Akademii Nauk, Uniwersytetu Warszawskiego i organizacji społecznych. Nagrodą główną w każdej kategorii jest kwota 10 tys. zł.

Roman Czernecki – pedagog z zawodu i powołania

Inspiracją do stworzenia konkursu była postać Romana Czerneckiego – pedagoga z zawodu i powołania. Roman Czernecki, z wykształcenia filolog polski i historyk literatury, przez lata pracował jako nauczyciel języka polskiego. Po wybuchu II wojny światowej, zdecydował się otworzyć tajne gimnazjum i liceum w Słupi, wsi położonej 70 kilometrów od Kielc. Początkowo do szkoły uczęszczało 16 uczniów. W roku szkolnym 1943/1944 w tajnej szkole uczyły się już 563 osoby. Z czasem, dzięki kontaktom Czerneckiego z działającym w konspiracji Uniwersytetem Jagiellońskim w Krakowie, udało się założyć w Słupi uniwersytecką filię. Po wojnie Roman Czernecki stworzył szkołę w Szczekocinach, był szefem Kuratorium Oświaty w Zielonej Górze, rektorem Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Gdańsku oraz wykładowcą Politechniki Warszawskiej. Całe życie poświęcił edukacji młodych ludzi niezależnie od tego, skąd pochodzili. Inspirował kolejne pokolenia i zmieniał otaczającą go rzeczywistość.

Edukacyjna Fundacja

Rodzinne tradycje edukacyjne Romana Czerneckiego pielęgnują kolejne pokolenia. Syn Romana, Andrzej, wybitny przedsiębiorca i milioner, założył w 2009 roku Edukacyjną Fundację im. prof. Romana Czerneckiego EFC (w skrócie Fundacja EFC) i przed swoją śmiercią przekazał na jej rzecz większą część swojegomajątku. Rodzinną misję kontynuują jego synowie: Andrzej i Igor, wnukowie Romana Czerneckiego. Kierowana przez nich fundacja to jedna z największych fundacji rodzinnych w Polsce. Działa na rzecz edukacji. W ramach Programu Stypendialnego Horyzonty wspiera młodzież pochodzącą z małych miejscowości, dając im możliwość nauki w najciekawszych szkołach średnich w Polsce, oraz realizuje programy podnoszące poziom edukacji w małych ośrodkach miejskich i na wsi (Edukacja Inspiracja). Promuje postawy zaangażowania społecznego i filantropi, stanowi aktywny, słyszalny głos w debacie na temat jakości uczenia i uczenia się, a poprzez Nagrodę im. prof. Romana Czerneckiego docenia tych, którzy o polskiej edukacji potrafią pisać z pełnym zaangażowaniem.