Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

Nagroda wynosi 10 tys. dol. i jest przyznawana przez założone w Pradze Stowarzyszenie Franza Kafki. Milan Kundera na wieść o przyznaniu mu tego wyróżnienia miał powiedzieć, że czuje się zaszczycony, nagrodę przyjmie z radością, ponieważ Kafka jest jednym z pisarzy, których ceni najwyżej. 

Pisarz od ponad 40 lat mieszka we Francji. Z Czechosłowacji wyjechał w 1975 r. na zaproszenie Uniwersytetu w Rennes. Komunistyczne władze wydały zgodę na jego wyjazd, a w 1979 r. po tekście w "Le Monde", w którym pisarz krytykował komunizm, odebrały mu obywatelstwo.

Dwa lata później Milan Kundera został obywatelem Francji. Od wielu lat pisze już tylko po francusku. 

W wywiadzie, którego udzielił Philipowi Rothowi w 1980 r., Kundera tłumaczył, że wyjazd z kraju dał mu "oswobodzenie od polityki, od jej wszechobecnego nacisku, oswobodzenie od niekończących się, stereotypowych, jałowych dyskusji politycznych". "Nie może pan sobie wyobrazić mojej euforii po przyjeździe do Francji. Zacząłem żyć na nowo, wszystko miało dla mnie smak przygody: ludzie, język, krajobraz, rozmowa z sąsiadami". 

Biblioteka Kundery w Brnie

Kundera na wiele lat zerwał wszelkie kontakty z ojczyzną, nie pozwalał nawet na tłumaczenie swoich książek i ich publikację w kraju. Po upadku komunizmu relacje nieco się poprawiły. W 2018 r. pisarza i jego żonę Vierę odwiedził premier Czech Andrej Babisz, który zaproponował Kunderze przyznanie czeskiego obywatelstwa. Ostatecznie uczyniono to pod koniec 2019 r.

"To bardzo ważny gest, symboliczny powrót największego czeskiego pisarza do Republiki Czeskiej" - powiedział w wywiadzie telewizyjnym Petr Drulák, ambasador Czech we Francji, który wręczył 90-letniemu twórcy dokumenty potwierdzające jego obywatelstwo. 

Kunderowie obiecali przekazać bibliotekę i całe archiwum pisarza Bibliotece Ziemi Morawskiej znajdującej się w Brnie, czyli w rodzinnym mieście autora "Nieznośnej lekkości bytu".

Teraz Kunderze przyznano ustanowioną zaraz po 1989 r. Nagrodę im. Kafki. Jej organizatorzy piszą, że Kundera na wieść o tym fakcie powiedział, że jest "dumny i szczęśliwy".

Wśród dotychczasowych laureatów nagrody są: Philip Roth, Amos Oz, Haruki Murakami, Margaret Atwood, Elfriede Jelinek i Peter Handke. Tego ostatniego, jak podkreślają władze Stowarzyszenia, nagrodzono w Pradze, zanim Austriakowi przyznano Nobla. Teraz po cichu liczą, że podobnie będzie z Kunderą. Stowarzyszenie wsparło kandydaturę czesko-francuskiego pisarza do nagrody przyznawanej przez Szwedzką Akademię.

Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie

Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi

Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich. Zrezygnować możesz w każdej chwili.