Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

List, który powstał z inicjatywy organizacji społecznych współpracujących z Grupą Zagranica, federacją polskich organizacji pozarządowych, wyraża protest wobec "narastającej fali prześladowań prowadzonych przez reżim Aleksandra Łukaszenki wobec społeczeństwa obywatelskiego Białorusi". Protestuje wobec wymuszenia lądowania samolotu pasażerskiego na lotnisku w Mińsku i aresztowania znajdujących się na jego pokładzie Romana Protasiewicza i Sofii Sapiegi.

"Czyn ten, stanowiący pogwałcenie zasad Organizacji Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego, jest bezprecedensowym aktem państwowego terroru" – piszą autorzy listu.

Przypominają, że represje trwają od sierpnia 2020 r., wyborów prezydenckich na Białorusi, które zostały uznane przez społeczność międzynarodową za sfałszowane. W tym czasie aresztowano ponad 35 tysięcy osób uczestniczących w demokratycznych protestach lub z nimi sympatyzujących.

Jak stwierdzają autorzy listu, "prześladowania nasilają się i mają coraz brutalniejszy charakter. Organizacje broniące praw człowieka przedstawiają dowody stosowania tortur wobec osadzonych. Zdarzają się niewyjaśnione przypadki śmierci aresztowanych i uwięzionych, jak ostatnio zatrzymanego po protestach i skazanego na pięć lat więzienia opozycyjnego działacza Witolda Aszurka. Dochodzi do samobójstw młodych osób, które nie wytrzymują presji prześladowań. Kilkanaście tysięcy obywateli i obywatelek Białorusi opuściło swój kraj w obawie o życie i zdrowie swoje i swoich bliskich".

Niszczone są niezależne media, artyści i artystki poddawani są represjom na bezprecedensową skalę. Jako przykład podane są działania białoruskich władz wobec Teatru im. Janki Kupały, w którym w odwecie za zaangażowanie zespołu w protesty przeciwko sfałszowaniu wyborów pracę straciły wszystkie osoby w nim zatrudnione.

Autorzy apelu domagają się natychmiastowego zwolnienia Romana Protasiewicza i Sofii Sapiegi oraz wszystkich więźniów politycznych.

Wobec władz polskich apelują o zintensyfikowanie niezbędnej pomocy obywatelom i obywatelkom Białorusi szukającym w Polsce schronienia przed represjami, w tym szczególnie o:

– dostosowanie procedur przyznawania statusu uchodźcy, tak aby zapewnić skuteczną ochronę prześladowanym,

– pomoc dla samorządów, aby mogły udzielać wszechstronnego wsparcia: prawnego, materialnego, lokalowego, psychologicznego dla przebywających na ich terenie uchodźców i uchodźczyń z Białorusi.

Na koniec zwracają się do Komisji Europejskiej, Parlamentu Europejskiego i rządów państw członkowskich, by użyły wszelkich środków – włączając w to sankcje polityczne i ekonomiczne – w celu wywarcia presji na reżim Łukaszenki, by zwolnił uwięzionych, zaprzestał represji, tortur i prześladowań oraz umożliwił białoruskiemu społeczeństwu rozpoczęcie procesu demokratyzacji kraju.

Pod apelem podpisały się:

Fundacja Polityki Rozwojowej

Fundacja Res Publica

Otwarta Rzeczpospolita – Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii

Stowarzyszenie Wschodnioeuropejskie Centrum Demokratyczne

Fundacja Autonomia

Fundacja Forum Obywatelskiego Rozwoju

Komitet Obrony Demokracji

Młodzieżowy Strajk Klimatyczny

Fundacja Centrum im. prof. Bronisława Geremka

Fundacja Dobra Wola

Fundacja Pole Dialogu

Fundacja Greenpeace Polska

Fundacja Akcja Demokracja

Polski Klub Ekologiczny Okręg Mazowiecki

Fundacja na rzecz Praw Ucznia

Stowarzyszenie Sędziów Polskich "Iustitia"

Fundacja im. Stefana Batorego

Ogólnopolska Federacja Organizacji Pozarządowych OFOP

Fundacja Bęc Zmiana

Instytut Spraw Publicznych

Stowarzyszenie Willa Decjusza

Stowarzyszenie Centrum Współpracy Polska – Wschód

Fundacja Ari Ari

Stowarzyszenia Amnesty International

Instytut Globalnej Odpowiedzialności (IGO)

Fundacja Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego

Kolegium Europy Wschodniej im. Jana Nowaka-Jeziorańskiego we Wrocławiu

Fundacja Stocznia

Centrum Stosunków Międzynarodowych

Fundacja dla Polski

Fundacja Szkoła z Klasą

Związek Stowarzyszeń Forum Lubelskich Organizacji Pozarządowych

Fundacja Edukacja dla Demokracji

Krytyka Polityczna (Stowarzyszenie im. Stanisława Brzozowskiego)

Helsińska Fundacja Praw Człowieka

Polska Fundacja im. Roberta Schumana

Fundacja WWF Polska

Fundacja HumanDoc

Stowarzyszenie Klon/Jawor

Fundacja ClientEarth Prawnicy dla Ziemi

Stowarzyszenie Interwencji Prawnej

Fundacja Go’n’Act

Fundacja "Krzyżowa" dla Porozumienia Europejskiego

Fundacja EkoRozwoju

Kalejdoskop Kultur

Polskie Stowarzyszenie Sprawiedliwego Handlu

Fundacja Wolności

Fundacja CultureLab

Stowarzyszenie Gazet Lokalnych

Stowarzyszenie Sputnik Photos

Fundacja Aktywności Lokalnej

Stowarzyszenie "Na Styku"

Fundacja Współpracy Kobiet, NEWW-Polska

Fundacja Ogólnopolski Strajk Kobiet

Sieć Obywatelska Watchdog Polska

Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie

Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi

Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich. Zrezygnować możesz w każdej chwili.