Dorota Wysocka-Schnepf: Panie profesorze, miał być w Polsce drugi Budapeszt, miał być drugi Stambuł, teraz słyszymy o drugiej Bawarii. Jaką Polskę buduje nam Jarosław Kaczyński?

Prof. Andrzej Friszke: Wątpię, czy on w ogóle wie, jaką Polskę chce zbudować. Mam wrażenie, że nigdy nie był wizjonerem politycznym. Jeżeli popatrzy się na jego wypowiedzi, wywiady z lat 90. czy po 2000 r., to wie się, co on zwalcza, czego nie chce, jak sobie wyobraża pewną rzeczywistość, z którą wojuje, i jej zasady - to są te wszystkie układy itd. Ale do czego on chce dojść, jak ma wyglądać ta Polska, która by jego zadowoliła - tego nie wiem.

Nie przeraża to pana?

- W gruncie rzeczy tak. To znaczy: przeraża mnie dużo rzeczy. Przeraża mnie, w tym punkcie, o którym mówimy, łatwość przyjmowania pewnych aksjomatów, pewnych wyobrażeń trudnych do udowodnienia czy wręcz niezgodnych z dowodami, w które on i jego formacja wierzy. Chociażby ten wspomniany układ, szare sieci. Wszystkie te rzeczy, które budowały wyobrażenie Jarosława Kaczyńskiego oraz PiS-u o polskiej rzeczywistości, one - mam głębokie przekonanie - są nie do udowodnienia i w zasadzie raczej dowody przemawiają przeciwko tym konstrukcjom.

Ale takie insynuacje łatwo snuć bez poparcia żadnymi dowodami i część ludzi na pewno to kupi.

- Tak, tylko ja się zastanawiam, bo tak zaczęliśmy tę rozmowę, czy on w to wierzy. I myślę, że w jakiś sposób wierzy. A to jest pytanie, jak u tego człowieka może się ta wiara kształtować w opozycji do dowodów. No ale się kształtuje. A następnie jest problem, o którym pani wspomniała - transponowania tego wyobrażenia świata do szerokich kręgów społeczeństwa, budowania pewnego rodzaju histerii. Ludzie PiS-u walczą z wymyślonym przeciwnikiem, wykreowanym wrogiem, wykreowanym układem społecznym i politycznym. I nawet mogą uważać, że to szlachetne, że walczą z takim złym światem.

Pozostało 86% tekstu
To jeden z tekstów, do których dostęp mają tylko nasi stali Czytelnicy

Twoje sprawy, nasza praca. Subskrybuj za pół ceny i czytaj Wyborcza.pl

Wyborcza.pl to dziennikarze w całej Polsce. Piszemy o tym, co ważne dla Ciebie, Twojej okolicy, Polski i świata. Zyskaj dostęp do tej codziennej porcji niezbędnych informacji.