Andrzej Machowski (ur. 1955), dr psychologii (w zakresie psychometrii), metodolog badań społecznych, pracował na UAM w Poznaniu, obecnie pracuje w fundacji Samorządność i Demokracja.

Sondaż przeprowadzony w dniach 11-15 marca przez Kantar Millward Brown dla „Gazety Wyborczej” przewiduje zwycięstwo Koalicji Obywatelskiej nad PiS w eurowyborach. Mniej więcej w tym samym czasie (7-14 marca) CBOS prognozuje zdecydowane zwycięstwo PiS. Skąd te różnice?

W badaniach preferencji wyborczych występuje zjawisko, które w Rosji zyskało nazwę „efektu Putina”: sporo osób wbrew rzeczywistym poglądom deklaruje poparcie czy zaufanie dla Putina, bojąc się, że gdyby ujawnili swój prawdziwy stosunek do niego, władza mogłaby ich w jakiś sposób ukarać. Wprawdzie pyta się osoby losowo wybrane, a samo badanie jest anonimowe, ale część ludzi w to nie wierzy.

W Polsce efekt Putina niestety też występuje. Systematycznie przeprowadzane przez kilka ośrodków badawczych sondaże – gdy je porównać ze sobą – pozwalają na zidentyfikowanie śladu tego zjawiska. A co ważne – jest to ślad, który da się zmierzyć.

Pozostało 86% tekstu
Artykuł dostępny tylko w prenumeracie cyfrowej Wyborczej

Wypróbuj cyfrową Wyborczą

Nieograniczony dostęp do serwisów informacyjnych, biznesowych, lokalnych i wszystkich magazynów Wyborczej