We wrześniu 2016 r. „Wyborcza” alarmowała, że książka belgijskiego SS-mana Leona Degrelle’a „Wiek Hitlera” jest dostępna w największych polskich księgarniach. Wydało ją mało znane wydawnictwo Finna z Gdańska, należące do Andrzeja Ryby, absolwenta historii na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu, który nie zajmuje się historią zawodowo. We  wstępie Ryba pisze, że dzieło Degrelle'a jest antysemickie, antysłowiańskie i antypolskie. Ale dodaje: „Książka jest kapitalnym dowodem na to, że nie ma historii tzw. obiektywnej, czyli jedynej słusznej".

"Wiek Hitlera" to pełen antysemickich wypowiedzi opis historii I wojny światowej. Główna teza książki sprowadza się do tego, że Niemcy przegrały wojnę wskutek żydowsko-bolszewickiego spisku.

Po serii krytycznych publikacji w mediach część księgarń i sklepów internetowych wycofała się z sprzedaży książki Degrelle’a. Jeden z obywateli zawiadomił też prokuraturę. Chciał zbadania sprawy pod kątem naruszenia przepisów kodeksu karnego zakazujących propagowania faszyzmu i znieważania grupy ludności z powodu przynależności narodowej czy etnicznej. Do zawiadomienia dołączył artykuł z „Wyborczej”.

Postępowanie umorzono w lutym 2017 r. Dotarliśmy do uzasadniania prokuratorskiej decyzji. Podpisał się pod nią prokurator Mariusz Skwierawski z Prokuratury Rejonowej Gdańsk-Śródmieście. Umorzył sprawę z powodu braku znamion czynu zabronionego. Uznał, że „przedmiotem książki nie jest propagowanie faszyzmu ani nawoływanie do nienawiści na tle różnić narodowościowych czy etnicznych.

Co ustalił prokurator ws. Degrelle'a?

Redaktor, czyli Andrzej Ryba – zdaniem prokuratora – wskazał we wstępie, czego dotyczy książka oraz jakie zawiera treści. „Okoliczność osoby autora książki tj. Leon Degrelle (jego stosunku do Hitlera) nie może sama w sobie automatycznie przesądzić, iż jest to pozycja gloryfikująca faszyzm, biorąc pod uwagę nawet samą treść okładki tej książki” – stwierdził prokurator.

Artykuł dostępny tylko w prenumeracie cyfrowej Wyborczej

Wypróbuj cyfrową Wyborczą

Nieograniczony dostęp do serwisów informacyjnych, biznesowych, lokalnych i wszystkich magazynów Wyborczej