Dziś początek roku akademickiego dla prawie 2 mln studentów, ponad 32 tys. doktorantów i ponad 100 tys. uczonych na 456 uczelniach w Polsce. Ostatni według dotychczasowych zasad studiowania. W Sejmie jest już nowelizacja ustawy o szkolnictwie wyższym z kilkoma fundamentalnymi zmianami. Wśród nich: opłaty za studiowanie więcej, niż jednego kierunku, brak opłat za egzaminy komisyjne, dyplomowe i poprawkowe oraz korzystniejsze kredyty studenckie. Z drugiej strony: uwolnienie programów studiów (uczelnie same będą określały, czego i w jakim wymiarze godzin chcą uczyć), ograniczenie liczby etatów kadrze akademickiej, przymus wymiany naukowców między uczelniami, wyższe stypendia dla doktorantów.
Jednocześnie wchodzą w życie ustawy zmieniające sposób finansowania badań naukowych, a w nich m.in. konkursowy podział pieniędzy na badania i możliwość likwidacji lub łączenia słabszych instytutów. Większość pieniędzy na badania naukowe będzie rozdzielana przez dwie niezależne od rządu agencje: Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (dla badań związanych z gospodarką) oraz jeszcze nieistniejące Narodowe Centrum Nauki (nauki podstawowe). Instytuty naukowe mają dostawać pieniądze przede wszystkim na badania, a nie na utrzymanie.
Wczoraj minister nauki
Barbara Kudrycka pokazała wyniki tegorocznej oceny jednostek naukowych: uczelni, PAN oraz w jednostek badawczych (niezależnie od uczelni prowadzą badania).Według tej oceny przyznawane są pieniądze na działalność badawczą (z innej puli uczelnie otrzymują pieniądze na nauczanie studentów). Nowością jest to, że ministerstwo zaczyna blokować dotacje dla najsłabszych jednostek. Kilkadziesiąt, które już znalazły się na liście w ostatniej kategorii w tym roku, dostanie pieniądze tylko na pół roku - po to, żeby się ratować przez przekształcenie albo połączenie z innymi.
Wprowadzania tych reform ma pilnować nowy wiceminister nauki Maciej Banach. Jest profesorem nadzwyczajnym Uniwersytetu Medycznego w Łodzi, gdzie kierował Zakładem Nadciśnienia Tętniczego. To autor i współautor ponad 250 publikacji i 14 książek. Członek Rady Młodych Naukowców oraz Komisji ds. Oceny Parametrycznej Czasopism Naukowych przy Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, zasiada w wielu międzynarodowych towarzystwach naukowych.
Stanowisko ma objąć dzisiaj. Wczoraj wieczorem jego nominacja czekała tylko na podpis premiera.