Łatwo znaleźć uzasadnienie dla zasiłkowego boomu. Taka pomoc przysługuje osobom, które np. straciły pracę lub z różnych powodów popadły w ubóstwo (patrz niżej). Miejskie i gminne ośrodki pomocy społecznej w całym kraju alarmują: jeszcze we wrześniu w wielu miejscach w Polsce mogą skończyć się pieniądze na wypłaty. Tylko w Poznaniu od stycznia do końca maja br.
po zasiłki socjalne zgłosiło się o 4,5 tys. rodzin więcej niż w ubiegłych latach.
Z tego ponad półtora tysiąca to rodziny, które dotychczas nie korzystały w ogóle z takich form pomocy. Socjologowie mówią natomiast o tym, że zmieniły się mentalność i postrzeganie osób korzystających z takich form pomocy: jeszcze rok, dwa lata temu pójść po zasiłek socjalny było wstydem. Teraz coraz częściej kojarzy się to wyłącznie z kolejną formą radzenia sobie w trudnych czasach.
Komu zatem należy się taki zasiłek? I jakie są ich rodzaje?
Rodzaje pomocy
Na początek warto wiedzieć, że kiedy zwracasz się do miejskiego ośrodka pomocy społecznej (MOPS) o pomoc, możesz ją dostać - najogólniej mówiąc - w dwóch formach. Zasiłek bowiem może być pieniężny albo niepieniężny.
Pieniężne zasiłki to te, które najczęściej kojarzą się z pomocą społeczną. Jeśli MOPS przyzna ci taką pomoc, możesz liczyć na: zasiłek stały albo zasiłek okresowy, albo na któryś z zasiłków celowych, albo na pomoc potrzebną do ekonomicznego uniezależnienia.
Pomoc pieniężna
Zasiłek stały to pieniądze, które dostajesz regularnie, jeżeli jesteś całkowicie niezdolny do pracy z powodu niepełnosprawności lub wieku. Dostaniesz z tego tytułu co najmniej 30 zł, lecz nie więcej niż 444 zł miesięcznie. Ile konkretnie - zależy od twojego dochodu. Ten zasiłek to różnica między kryterium dochodowym a dochodem. Co to oznacza? Jeśli mieszkasz z kimś i na osobę w rodzinie przypada mniej niż 351 zł albo jeżeli gospodarujesz sam, a twój dochód nie przekracza 477 zł - spełniasz tzw. kryteria dochodowe i dostaniesz pomoc z gminy.
Zasiłek okresowy to świadczenie, o które możesz się starać, jeśli jesteś przewlekle chory lub bezrobotny i np. starasz się o rentę lub emeryturę. Uwaga! Także w tym przypadku ważny jest dochód: jeśli na osobę w rodzinie przypada mniej niż 351 zł lub jeżeli gospodarujesz sam i dochód twój nie przekracza 477 zł - spełniasz kryteria dochodowe i dostaniesz tę pomoc.
Kwota zasiłku okresowego nie może być niższa niż 20 zł, ale też nie może być wyższa niż 444 zł (jeśli gospodarujesz samotnie). Ważne: to ośrodek pomocy społecznej ustala, na jak długo dostaniesz zasiłek.
Zasiłki celowe. To zupełnie inna kategoria pomocy. Przysługuje na zaspokojenie bardzo konkretnych, niezbędnych potrzeb życiowych. Przyznawany jest głównie na kupno żywności, zakup leków, leczenie, pokrycie wydatków związanych z kupnem odzieży, opału, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów domowych lub kosztów pogrzebu.
Mając trudną sytuację materialną, możesz ubiegać się o dodatek mieszkaniowy, finansowany z budżetu gminy.
Uwaga! Aby dostać ten dodatek, musisz mieć odpowiedni dochód - w rodzinie 1-osobowej dochód nie może przekroczyć 1181,42 zł brutto, w rodzinie wieloosobowej zaś - 843,87 zł na osobę.
Warto wiedzieć. Nie zawsze dostaniesz pieniądze! Gmina może przyznać ci zasiłek celowy także w formie biletu kredytowanego albo talonu. Bilet kredytowany to sfinansowany przez gminę bezpłatny przejazd z ważnego powodu: np. z racji choroby kogoś bliskiego, wypadku, pogrzebu, rozmowy w sprawie pracy.
Zasiłek celowy na pokrycie wydatków związanych z wydarzeniem losowym. To kolejna forma zasiłku okresowego, inna od wyżej wymienionych. Przysługuje ci, jeśli np. spali ci się dom lub dotknie cię jakiekolwiek inne zdarzenie losowe. Uwaga! Ten zasiłek nie zależy od dochodu; może też nie podlegać zwrotowi!
Zasiłek celowy na wydatki związane z klęską ekologiczną bądź żywiołową. Będzie przyznany, jeżeli dotknie cię np. powódź, trzęsienie ziemi, gradobicie. Podobnie jak poprzednie świadczenie także i to nie zależy od dochodu i może nie podlegać zwrotowi.
Pomoc bezgotówkowa
W tej kategorii mieści się kilka form. Jeżeli np. dotknie cię ubóstwo i brakuje ci pieniędzy na żywność, możesz wystąpić z wnioskiem o dożywianie. W ramach takiego zasiłku pomoc społeczna wykupi tobie (i twoim bliskim) jeden gorący posiłek dziennie - najczęściej są to obiady w stołówce. Z dożywiania mogą korzystać osoby o dochodzie do 526,5 zł na osobę w rodzinie i samotne o dochodzie nieprzekraczającym 715 zł.
Gdy jesteś bezdomny, nie masz gdzie spać - wówczas zasiłek będzie obejmował udzielenie schronienia (np. przyznanie miejsca w schronisku, domu noclegowym, hostelu itp.). Jeśli nie masz pieniędzy na odzież - np. na kurtkę zimową dla dziecka, buty itp. - możesz wystąpić o pomoc, którą otrzymasz w formie materialnej, tzn. w postaci potrzebnych ubrań.
Źródło: Gazeta Wyborcza