Wałęsa zapewnił, że nie ma pretensji do tych osób, które go "kopią", tylko do siebie, że nie potrafi "nie dać się kopnąć". B. prezydent ocenił, że Europa powinna być budowana na wartościach. "Mamy sytuację podobną, jak miał Mojżesz, kiedy wyrwał Żydów z niewoli egipskiej, tylko że on nie reformował, tylko prowadzał Żydów 40 lat po pustyniach, żeby wymarło pokolenie, które nie potrafiło żyć w nowej rzeczywistości" - dodał. Jak dodał, Polska wyrwała się z komunizmu i jest teraz pytanie, czy starsze pokolenie zbuduje jedność europejską, czy trzeba będzie czekać na pracę młodego pokolenia.

Wałęsa powiedział też, że - gdy otrzymał Nagrodę Nobla - to czuł, że słabnąca siła "Solidarności", wzmocni się. "Czułem, że ja też się wzmocnię, stanę się nieśmiertelny - że gdyby Wałęsa się gdzieś zawieruszył, to świat będzie się pytał o niego" - zaznaczył.

B. prezydent zapewnił, że jest gotów pojednać się ze wszystkimi i "darować wszystkie winy". "Ale są ludzie, którzy nie będą istnieć, kiedy nie będą szukać

Możemy się cieszyć, że naszemu pokoleniu udała się rzecz nieprawdopodobna; nikt nie wierzył - ze mną włącznie - że w ogóle jest możliwe, by odesłać do historii ustrój

tak krwiożerczy i okropny, jakim był komunizm - mówił. Cieszmy się, że to się skończyło, a zastanawiajmy się, jak te możliwości można dobrze wykorzystać" - powiedział - To, że zwyciężyliśmy, to zwyciężyliśmy kompromisem, a kompromis zawsze można podważać. I ci, którzy nie potrafią pozytywnie się umiejscowić muszą podważać, muszą dopatrywać się spisków, muszą wymyślać takie rzeczy, żeby istnieć" - mówił były prezydent.

Jak dodał, "klimat i trudności pozwalają na takie istnienie". Tak było za Piłsudskiego i wcześniej i tak jest teraz też - podkreślił.

W ocenie Wałęsy wszystkie kłopoty powodują, że są ludzie niezadowoleni i można ich zorganizować i czasami to się udaje.

Zuch za dwóch

Chciałem panu zadedykować taki krótki wierszyk: Lech Wałęsa zuch, starczy na tych dwóch. A gdyby tego było mało, panie prezydencie, to może być inaczej: Tutaj stoi Lech, starczy i na trzech - mówił marszałek Sejmu na uroczystości z okazji 25. rocznicy przyznania Lechowi Wałęsie Pokojowej Nagrody Nobla.

Komorowski przywołał słowa Józefa Piłsudskiego: "Był cień, który biegł koło mnie, to wyprzedzał mnie, to zostawał w tyle. (...) Zapluty, potworny karzeł, na krzywych nóżkach, wypluwający swoją brudną duszę, opluwający mnie zewsząd, nie szczędzący niczego, co szczędzić trzeba: rodziny, stosunków, bliskich mi ludzi, śledzący moje kroki, robiący małpie grymasy, przekształcający każdą myśl odwrotnie. Ten potworny karzeł pełzał za mną jak nieodłączny druh, ubrany w chorągiewki różnych typów i kolorów, to obcego co swego państwa, krzyczący frazesy, wykrzywiający potworną gębę, wymyślający jakieś niesłychane historie. Ten karzeł był moim nieodłącznym druhem, nieodłącznym towarzyszem doli, i niedoli, zwycięstwa i klęski".

Piłsudski - ocenił Komorowski - mówił te słowa m.in. "pod wpływem refleksji o tym, jak my Polacy traktujemy wielkość polską, jak my, Polacy, traktujemy polskich przywódców, jak nie potrafimy być wdzięcznymi za to, co nam los dał w postaci wielkości ludzi, wielkości wspólnych dokonań".

Arcybiskup Tadeusz Gocłowski powiedział, że Lech Wałęsa to "symbol wielkości, która realizowała się w trudnych czasach". Były metropolita gdański podziękował mu za to, co zrobił dla Polski i całej Europy.

Arcybiskup Gocłowski przypomniał, że do upadku komunizmu w Europie przyczyniły się właśnie protesty robotników z Wybrzeża. Jak zwrócił uwagę, odbyło się to drogą pokojową, mimo ze zdawało się, iż globalny konflikt nuklearny jest nieunikniony. Zdaniem arcybiskupa, Lech Wałęsa jest symbolem i współtwórcą tego przełomu, jakim był upadek komunizmu. "Przywódca "Solidarności" świetnie odczytywał nastroje społeczne i podejmował takie działania, które były odpowiedzią na potrzeby społeczeństwa." - dodał arcybiskup Gocłowski.



Człowiek PiS

- W oczach wszystkich uczciwych ludzi świata Lech Wałęsa jest człowiekiem pokoju i sprawiedliwości - powiedział na zamku prof. Norman Davies.

Zdaniem Daviesa, Lech Wałęsa jest jedynym Polakiem, który w obecnych czasach uznawany jest w oczach świata za człowieka "nadziei i wolności", stawianego na równi obok takich nazwisk jak Matka Teresa z Kalkuty, Nelson Mandela oraz Dalajlama.

Podkreślił, że w całej historii "Solidarności" rola Wałęsy jako jednostki nie jest najważniejsza, głównym bohaterem tego okresu są miliony ludzi, które dały mu - jako przewodniczącemu - dziesięciomilionowego ruchu autorytet i siłę.

"Owszem, był kiedyś Lech młodszy i był prezydent starszy, ale mało kto zaprzecza temu, że ten naczelnik Solidarności w latach 80-tych służył dzielnie, honorowo i sprawnie" - powiedział Davies.

W jego ocenie, na szczególną uwagę zasługuje fakt, iż "Solidarność" na czele z Wałęsą rozpoczęła największe w historii pokojowe powstanie i toczyła walkę bez krwi i ofiar według linii myślenia papieża Jana Pawła II. "Konieczną konsekwencją tego wyboru, omijającego rewolucyjne gilotyny, terror i mordy, był fakt, że zwycięstwo przybrało formę kompromisu, współpracy z dawnymi wrogami, oraz pojednania ludzi z różnych obozów" - zaznaczył Davies.