- Byłem na otwarciu wystawy, było mi trochę głupio, że postawili mnie tak blisko przywódcy Sierpnia '80 - mówi Marek Adamkiewicz, lider Ruchu "Wolność i Pokój", który w latach 80. jako pierwszy trafił do więzienia za odmowę złożenia przysięgi na wierność sojuszowi ze Związkiem Radzieckim. - Pojechała tam moja siostra, chciała obejrzeć brata. Wróciła i mówi: "Wcale cię tam nie ma". A córka: "Tatę ukradli!". Pomyślałem, że być może to przez koszulkę z Tybetem, którą miałem na sobie na tym zdjęciu, ale wpływy chińskich służb nie sięgają chyba aż do Szczecina - śmieje się Adamkiewicz.

Ktoś zadał sobie sporo trudu. Solidny, metalowy stojak ze zdjęciem Adamkiewicza został wyrwany z podłoża, podobnie jak stand z Arturem Balazsem, niegdyś działaczem rolniczej Solidarności. Trzy zniszczone standy są w naprawie. Na innych (np. na twarzach lidera podziemia w Szczecinie Andrzeja Milczanowskiego i przywódcy wolnozwiązkowców z Gdańska Bogdana Borusewicza) ktoś namalował długopisem "SB".

Agnieszka Kuchcińska, inicjatorka powstania w Szczecinie Muzeum Przełomów, które ma być chlubą miasta: - Przykro mi, że tak się stało, że ktoś może w ogóle tak postępować. Poza tym, te standy miały trafić do muzeum. W jaki stanie je dostaniemy?

Tomasz Ćwiek z firmy HS Concept, współorganizator wystawy: - Firma ochroniarska pilnuje wystawy od godz. 21 do 6. Może to stało się wcześniej, przed 21? Całe szczęście byliśmy ubezpieczeni. Właśnie likwidujemy szkodę, zniszczone standy po naprawie wrócą na wystawę. Myślę, że to był akt wandalizmu bez podtekstów politycznych. Policja wie o sprawie.

Odsłonięta 24 sierpnia wystawa "Początek" była mocnym punktem uroczystych obchodów 30. rocznicy Sierpnia '80. 150 zdjęć setki ludzi zrobił Radek Kurzaj - szczeciński fotograf robiący karierę na Zachodzie. Jak powiedział, zależało mu na tym, aby pokazać ludzi, którzy zmienili bieg historii. Na standach są uczestnicy tamtych wydarzeń, tacy jak Marian Jurczyk czy Łucja Plaugo, ale także nieznani publicznie bohaterowie - wolnozwiązkowcy, którzy utorowali drogę do Sierpnia, konspiratorzy, wspomagający strajk. Z jednej strony zdjęcie "pomnikowe", z drugiej strony fotografia tej samej osoby w zwykłych, codziennych sytuacjach. Ze świeżo upieczonym plackiem albo w objęciach córki. Są też zdjęcia szczecinian urodzonych w 1980 r.

Piotr Wachowicz, szef wydziału promocji Urzędu Miasta: - Jako miasto jesteśmy współorganizatorem tej wystawy. Przykra sprawa. Chodzi o nasza historię, tożsamość. We wtorek zniszczone standy wrócą na swoje miejsce na placu. Mam nadzieję, że postoją do końca wystawy.

Pozostały jeszcze dwa tygodnie.

Źródło: Gazeta Wyborcza Szczecin