Kilka tysięcy osób stanęło wczoraj w południe przed pomnikiem Bohaterów Getta, by oddać hołd żydowskim powstańcom sprzed 66 lat.
Przy dźwięku wojskowych werbli wieńce przy pomniku złożyły delegacje Kancelarii Prezydenta, rządu, władz Warszawy, ambasady Izraela i organizacji kombatanckich. Dopiero po nich do monumentu zbliżył się
Marek Edelman, ostatni żyjący dowódca powstania w warszawskim getcie. W otoczeniu przyjaciół jechał na wózku inwalidzkim. Nie powiedział ani słowa. Położył tylko żółte żonkile na stopniach pomnika. - Życie jest silniejsze niż śmierć. Według planu Hitlera nie miało być narodu żydowskiego i polskich elit. Ale ten diaboliczny plan się nie powiódł. Jest państwo żydowskie, są polskie elity, a rocznicę powstania w getcie obchodzą następne pokolenia - mówił
Władysław Bartoszewski, w czasie okupacji członek Rady Pomocy Żydom "Żegota".
Powstanie wybuchło 19 kwietnia 1943 r. Do getta wkroczyły oddziały SS, by ostatecznie rozprawić się z resztką żydowskiej ludności. Walkę z nimi podjęło blisko 800 powstańców z Żydowskiej Organizacji Bojowej i Żydowskiego Związku Wojskowego. 8 maja
Niemcy otoczyli bunkier powstańczego sztabu przy ul. Miłej 18. Dowódca ŻOB Mordechaj Anielewicz i jego podwładni popełnili samobójstwo. Walki w getcie trwały do 16 maja. Ich symbolicznym zakończeniem było wysadzenie Wielkiej Synagogi. Według danych niemieckich poległo około 7 tys. Żydów, a 6 tys. zginęło w pożarach i pod gruzami domów. Kolejnych 50 tys. wywieziono do obozów zagłady.
Fot. Kuba Atys / AG
