Roman Dmowski, wiceminister spraw wewnętrznych, mówi wprost: - W praktyce oznacza to, że np. obowiązek meldunkowy zniknie dwa lata później, niż zakładaliśmy, czyli od stycznia 2016 r. Poczekamy też na dostęp do danych o ewidencji ludności z dowolnego urzędu w kraju. - Zdaję sobie sprawę z niedogodności. Ale to jedyne rozsądne rozwiązanie w tej sytuacji - dodaje.

Jeszcze na początku tego roku rząd obiecywał e-rewolucję w administracji. Już za trzy miesiące miał zacząć działać system, dzięki któremu każdy z nas mógłby wyrobić dowód osobisty w dowolnym miejscu w kraju lub przez internet. Miały to regulować dwie nowe ustawy: o ewidencji ludności i o dowodach osobistych. Dzięki nim z blankietu dowodu zniknąć miały też informacje o wzroście, kolorze oczu, adresie zameldowania. Tylko ta ostatnia zmiana pozwoliłaby co roku 400-500 tys. obywateli nie wymieniać dokumentu.

Obie ustawy wejdą w życie z dwuletnim poślizgiem. - Zakładamy, że po planowanej nowelizacji ustawa o dowodach osobistych zaczęłaby obowiązywać od 1 stycznia 2015 r. Wtedy z dowodu osobistego zniknie adres zameldowania. Obowiązek meldunkowy zniknie rok po wejściu w życie ustawy o ewidencji ludności - tłumaczy Dmowski.

Powodów jest kilka. Jeden z nich to kontrola CBA sprawdzająca przetargi na wykonanie systemów PESEL2 (do ewidencji ludności) i CEPiK (do ewidencji pojazdów i kierowców). To ciąg dalszy akcji, która doprowadziła do wykrycia korupcji w przetargach na systemy e-administracji i aresztowania odpowiedzialnych osób.

MSW samo też postanowiło sprawdzić systemy ewidencji. - Stwierdziliśmy, że nie zawsze interesy zamawiającego stały na pierwszym miejscu - mówi enigmatycznie Dmowski. - To mogło się przełożyć na wybór rozwiązań nie tyle złych, ile niekoniecznie najtańszych - tłumaczy minister.

Dmowski nie ukrywa, że jest jeszcze jeden powód. Lata rozbudowywania systemu doprowadziły do sytuacji, w której wprowadzenie kolejnych zmian wymaga akceptacji autorów systemu. - W dłuższej perspektywie to jest dla nas niedopuszczalne. W nowej koncepcji systemy będą neutralne technologicznie, to znaczy, że będzie kilku wykonawców systemu, tak by żaden go nie zmonopolizował - tłumaczy.

Utrzymanie systemu PESEL kosztuje kilkanaście milionów złotych rocznie; tylko za licencje oprogramowania. Zbudowanie nowych systemów ma oznaczać łączne oszczędności w wysokości 120 mln zł w ciągu pięciu lat.

- Systemy PESEL i CEPiK to podstawa realizacji zadań związanych z ewidencją ludności oraz pojazdów. Jeżeli poważnie myślimy o informatyzacji państwa, to musimy opierać się na systemach działających bezbłędnie - mówi wiceminister. Na te gruntowne prace MSW daje sobie dwa, trzy lata - trzeba przygotować i rozstrzygnąć przetargi, a potem muszą powstać systemy.

Tomasz Kulisiewicz, analityk firmy doradczej Audytel, nie jest decyzją rządu zdziwiony. - To podręcznikowa wprost pułapka odkładanych zmian ustawowych i systemowych, w którą wpadliśmy w ciągu ostatnich pięciu-ośmiu lat - ocenia. Nie rozumie jednak utrzymywania obowiązku meldunkowego. - To przepis anachroniczny i absurdalny.

Rząd postanowił dać nam coś na pocieszenie. - Przygotowaliśmy nowelizację ustawy z 1974 r., która powinna szybko znaleźć się w Sejmie - zapowiada Roman Dmowski. Zmienia ona kilka najbardziej absurdalnych przepisów: likwiduje obowiązek meldowania turystów i wczasowiczów, obowiązek dozorców weryfikowania zameldowania lokatorów, wydłuża maksymalny czas na dokonanie zameldowania w nowym miejscu z czterech do 30 dni, znosi też kary za brak meldunku.