Jeszcze do niedawna naukowcy uważali, że pierwsze - ponad wszelką wątpliwość - było jajko. Uzasadniali to tym, że materiał genetyczny nie zmienia się podczas całego życia zwierząt. Zmiany muszą zatem zachodzić w stadium rozwoju. Dlatego z jaja zniesionego przez gatunek innego ptaka wykluł się prawdziwy kurczak. Kluczowa mutacja zaszła na poziomie zygoty. Profesor John Brookfield, autorytet w dziedzinie ewolucji, twierdził, że tylko taka kolejność jest możliwa. Z pewnością organizm, który wykształcał się w jajku był pierwszą kurą w historii - tłumaczył.
Tymczasem koledzy profesora z Uniwersytetów Sheffield i Warwick dowiedli właśnie, że pierwsza była kura.
- Od dawna podejrzewaliśmy, że pierwsze było jajko, ale mamy dziś twarde dowody na to, że pierwsza była kura - powiedział gazecie dr Colin Freeman z Wydziału Inżynierii Materiałowej Uniwersytetu Sheffield.
Naukowcy przyjrzeli się sprawie za pomocą superkomputera Hector. Sprawdzając strukturę molekularną skorupki kurzego jaja odkryli, że za rozwój skorupki jest odpowiedzialne białko nazywane owokledydyną-17 (OC-17). Stwierdzili z całym przekonaniem, że ta proteina jest niezbędna do tworzenia się skorupki, gdyż działa ona jak katalizator i przekształca węglan wapnia w organizmie. Problem jednak w tym, że OC-17 produkowane jest w jajowodzie i jest wydzielane w gruczołach błony komórkowej. Stąd wniosek, że kura na pewno była pierwsza. Jajo musi przejść przez jajowód i zostać złożone przez kurę.
Obie teorie - Brookfielda i Freemana - raczej się nie wykluczają. Bo nawet jeśli podążymy tropem Colina Freemana i założymy, że pierwsza była kura, to skąd - do wszystkich ulęgałek - wzięła się kura? I tu z pomocą nam przychodzi John Brookfield i jego teoria.
Pierwsza kura była wynikiem ewolucji - wykluła się z jaja innego gatunku. Pozostaje nam jeszcze rozwikłać zagadkę, skąd wzięło się pierwsze jajo? I tak oto wróciliśmy do pytania o początek życia na ziemi.
Niemniej odkrycie profesorów z Uniwersytetów Sheffield i Warwick zostało potraktowane bardzo poważnie. Pracę pod skomplikowanym tytułem
"Structural Control of Crystal Nuclei by an Eggshell Protein" opublikowało 10 czerwca renomowane czasopismo Angewandte Chemie. A jej omowienie zamieszczono
na stronie Uniwersytetu Warwick.
Badania Freemana i jego współpracowników nad pochodzeniem białek kurzych jaj mogą się przyczynić do rozwoju inżynierii materiałowej. Dzięki nim może uda się stworzyć jeszcze bardziej trwałe materiały budowlane?
