Druga wojna światowa przyniosła zagładę Warszawy. Zginęły bądź wymordowane zostały setki tysięcy jej mieszkańców, w ogniu spłonął dorobek wielu pokoleń. Ta zagłada nie dokonała się od razu. Znaczna część miasta legła w gruzach już we wrześniu 1939 r. Niemal jedna czwarta centrum miasta została starta z powierzchni ziemi przez Niemców po likwidacji getta w 1943 r. Wiele domów runęło pod sowieckimi bombami w trakcie nocnych nalotów jednak ostateczna zagłada dokonała się w ogniu Powstania Warszawskiego i po jego upadku.
Z pejzażu stolicy bezpowrotnie znikły tysiące kamienic, budynków użyteczności publicznej. W styczniu 1945 r. lewobrzeżna Warszawa zamieniła się w wymarłe gruzowisko.
Dziś odtwarzanie ich kształtu to łamigłówka podobna do rekonstrukcji starożytnego Rzymu czy Kartaginy.